Factsheet KRW en bestrijdingsmiddelen: de tijd dringt, Nederland dreigt deadline te missen
Nieuws - 29 augustus 2024
Eurocommissaris Virginijus Sinkevičius heeft onlangs besloten om de Kaderrichtlijn Water (KRW) niet te herzien. De Europese Commissie had eerder al, na een lang evaluatieproces, geconcludeerd dat de KRW in de huidige vorm een cruciaal instrument is om de waterkwaliteit in Europa te verbeteren en dat het ‘fit for purpose’ is. Tegelijk is er nog wel een verbeterslag noodzakelijk bij het in daden omzetten van de richtlijn. De opstelling van de Commissie onderstreept volgens Vewin de noodzaak écht werk te maken van de planvorming voor KRW-planperiode 2022-2027 en alle benodigde maatregelen te treffen om de doelen wel te halen. De doelen van de KRW zijn namelijk nog lang niet gehaald. In de afgelopen jaren is de waterkwaliteit in heel Europa verbeterd, maar helaas zijn de KRW doelen – ook in Nederland – nog niet binnen bereik. Vooral op het gebied van bescherming van drinkwaterbronnen is er weinig vooruitgang geconstateerd. Lidstaten moeten daarom van de Commissie meer ambitie tonen en meer maatregelen nemen om de deadline voor het halen van de doelen in 2027 te kunnen halen. De Commissie zal streng toezien op de implementatie en waar nodig handhaven door lidstaten te berispen of zelfs voor het Europese Hof te dagen.
Het was lang onduidelijk of de Europese Commissie de KRW zou gaan herzien. De naderende deadline van 2027 voor het halen van de doelen vinden veel lidstaten problematisch omdat ze nog ver weg zijn van het daadwerkelijk halen van deze doelen. Hetzelfde geldt voor economische sectoren met een impact op waterlichamen, zoals industrie en landbouw. Vanuit deze hoek ontstond daarom druk op de Europese Commissie om een herziening te gebruiken om de KRW af te zwakken. Nu de KRW niet wordt aangepast, is dat risico afgewend. Wat Vewin betreft zal alle aandacht moeten gaan naar uitvoering van de bestaande wetgeving. Vewin is het eens met de Commissie dat het van groot belang is werk te maken van een betere en ambitieuzere implementatie van de Kaderrichtlijn Water.
Uit een rapport van het onderzoeksinstituut KWR blijkt dat de kwaliteit van het grondwater en oppervlaktewater bestemd voor drinkwaterproductie onder toenemende druk staat. Dit is bevestigd door de onlangs gepubliceerde Nationale Analyse Waterkwaliteit van het Planbureau voor de Leefomgeving. Het is noodzakelijk om meer maatregelen te nemen en er zal meer moeten worden geïnvesteerd om alsnog de KRW-doelen te kunnen behalen. De Tweede Kamer heeft in november 2019 via moties minister Van Nieuwenhuizen opgeroepen de regie te nemen en prioriteit te geven aan de verbetering van de kwaliteit van drinkwaterbronnen. Daarbij is het ook van belang dat de minister over de landsgrenzen heen kijkt: de afstemming met buurlanden over de kwaliteit van oppervlaktewater en grondwater moet beter.
Nu duidelijk is dat de KRW niet wordt herzien moeten er in Nederland heldere maatregelen worden genomen in de Stroomgebiedbeheersplannen, om zo alsnog de doelen voor 2027 te behalen en nadien te behouden. Daarbij is het belangrijk dat in het bijzonder de implementatie van artikel 7.3 van de KRW wordt verbeterd. Artikel 7.3 stelt namelijk, dat lidstaten de waterlichamen bedoeld voor drinkwaterproductie moeten beschermen met als doel achteruitgang van de waterkwaliteit te voorkomen, zodat op termijn de zuiveringsinspanning voor drinkwaterproductie kan worden verlaagd. Feitelijk betekent dit dat de waterkwaliteit van drinkwaterbronnen verbeterd moet worden. Nederlandse drinkwaterbedrijven zien echter in de praktijk het tegenovergestelde hiervan.